Mong To

 ICJ ရစ်သမ်နှင့် အက်ကြားအို ဟာမိုနီများ- ၂ ၁- နာမည်သညာ ဖိုဘီးယား ရိုဟင်ဂျာဆိုသော အမည်အပေါ်တွင် ရခိုင်များက လက္မခံလိုကြပေ။ ထိုနာမည်က သမိုင်းကြောင်းအရ ရခိုင်တို့၏ဖြစ်တည်မှုနှင့် အနှစ်သာရကို ထိခိုက်နိုင်သည်ဟု ခံစားချက်က ရှိသည်။ ရိုဟင်ဂျာ ဟူသော အမည်ကို စွဲကိုင်သူများကလည်း ထိုအမည်သည် အခေါ်အဝေါ်သက်သက္မဟုတ်၊ နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာ အာမခံချက်အဖြစ်ရှူမြင်သည်။ ဤကား အမည်သညာ အပေါ်တွင် ပြဿနာ၏ တင်းမာမှုဖြစ်သည်။  ၂- အာရက္ခပြည်သူ အဓိပ္ပါယ် အာရက္ခပြည်သူဟူသည် ရခိုင်ဗုဒ္ဓဘာသာတမျိုးတည်းကို ခေါ်ဆိုခြင်းမဟုတ်။ ရခိုင်ပြည်အတွင်းနေထိုင်သော မည်သည့်လူမျိုးစုဖြစ်စေ၊ မည်သည့်ဘာသာဝင်ဖြစ်စေ အာရက္ခပြည်သူဟူသော အဓိပ္ပါယ္ကို ဖွင့်ဆိုပြကြသည်။ ဆိုလိုသည်က ရခိုင်ပြည်တွင် ရှင်သန်မှီတင်းနေထိုင်သော မည်သည့် လူမျိုးစုဖြစ်စေ၊ မည်သည့်ဘာသာဝင်ဖြစ်စေ ရခိုင် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်မြားနှငျ့ တန်းတူညီမျှ အခွင့်အရေးရှိသည်ဟု အဓိပ္ပါယ်ဖွင့္ဆိုကြသည္။ ဤက့ဲသို့ အာရက္ခပြည်သူ အဓိပ္ပါယ်ကို မြေပြင်တွင် ပီပီပြင်ပြင် လက်တွေ့ အနှစ်သာရရှိရှိ အကောင်အထည်ဖော်ပြလာနိုင်လျှင်တော့ "နာမည်သညာ ဖိုဘီးယား" သည် လျော့ကျသွားနိုင်ချေရှိသည်။ အထူးသဖြင့် အာရက္ခပြည်သူဟူသော အဓိပ...

  ICJ ရစ်သမ်နှင့် အက်ကြားအို ဟာမိုနီများ-၁ လက်ရှိ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန်နဝါရီ ၁၂ ရက္မှ ၂၉ ရက်အထိ ICJ ကြားနားပွဲနှင့် ပတ်သက်၍ ဂကျိုးဂကြောင် ထင်မြင်မှုများက မြန်မာ လူ့မှုကွန်ရက် ပလက်ဖောင်းတွင် ဂယက်ထ နေကြသည်။ မည်သူမဆို မိမိအမြင်ကို လွတ်လပ်စွာ ထုတ်ဖော်နိုင်ခွင့်ရှိသည်။ သို့သော် သာမန်လူများ၏ ထင်မြင်ချက်ထက် ပညာတတ် အီလိုက္များ၏ ထင်မြင်ချက် အပြောအဆိုများက သာမန်လူထုအပေါ် သက်ရောက်မှုများတတ်သည်မှာ သဘာဝဖြစ်သည်။ အချို့သော ပညာတတ်အီလိုက္များ၏ ပြောစကားများတွင် သာမန်လူထုအတွက် "ဂကျိုးဂကြောင်" ဂယက်ကို ဖြစ်စေသည်။  အကျိုးမရှိ ပြဿနာကို ဒစ်ရှည် အရစ်ပိုလည်စေမည့် " ဂကျိးဂကြောင်" ဂယက္များကိုတော့ ဤစာစုက အတော်အတန် ဖြေရှင်းပေးမည်ဟု ယူဆပါသည်။ ICJ ဟူသည် လူမျိုး နာမည်တပ်ပေးသော ကော်မရှင်မဟုတ် (ICJ is not a "naming commission") ICJ လတ်တလော ကြားနားပွဲများအတွင်း ထလာသော ဂယက်ထဲတွင် "ရိုဟင်ဂျာဟူသော အခေါ်အဝေါ်လူမျိုး" မြန်မာသမိုင်းမှတ်တမ်းတွင် မရှိ ဟူသော ဂယက်ဖြစ်သည်။ ထိုဂယက်ထဲ လိုက္မျောသူများက တံခွန်ထူပြသည်က "ထိုသို့ မရှိခ့ဲအမည္နှင့္ တိုင်းရင်းသား၊ နိုင်ငံသားအဖြစ်အသိအမှတ် မပြုနိုင်...

 လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့တစ်ခု၏ တာဝန် နှင့် သစ္စာခံမှု-၄ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့တစ်ခုသည် "လူသားဂုဏ်သိက္ခာနှင့် လူသားတန်ဖိုးကို လေးစားမှုဖြင့် လက်နက်ကိုင်ခြင်းဖြစ်သည်" ဟုမည်သို့ပင်ဆိုနေစေကာမူ "ငါတို့ တိုက်ရသည်၊ ငါတို့စွန့်လွတ်ရသည်၊ ငါတို့ပေးဆပ်ရသည်၊ သို့ဖြစ်၍ ငါတို့သည် မြင့်မြတ်သည်၊ ငါတို့သည် ဦးစားပေးခံထိုက်သည်" ဟူသော ခံစားချက္မျိုးက ရှိလာတတ်သည်။  ပြည်သူလူထုသည် လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်း၏ အာဏာ မူလပိုင်ရှင်ဖြစ်ပြီး ဘေးအန္တရာယ်ကင်းသော လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်ခု ဖြစ်စေရန် မိမိတို့အား ပြည်သူလူထုမှ တာဝန်ပေးထားသည်၊ နေရာပေးထားသည် ဟူသောအတွေးအခေါ်မျိုးက လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များထံတွင် ကင်းကွာလာတတ်သည်။ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဟူသည် လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအား ဘေးအန္တရာယ်မှ ကင်းဝေးစေရန် တာဝန်ပေးခံထားရသော၊ တာဝန်ယူထားရသော ပြည်သူလူထု၏ အခိုင်းအစေဖြစ်သည်။ ဤအချက်က လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့တိုင်းတွင် အမြဲတန်းကိန်းဝပ်နေရမည့် ဝတ္တရားဖြစ်သည်။  ဝတ္တရား (obligation) ဟူသည် အမြဲတန်းဖြည့်ဆည်းရန် လိုအပ်သောအရာဖြစ်သည်။ အမေရိကန် စစ်တပ် တပ်ရင်းအကြပ်ကြီးချုပ် ဂျွန် ခရင်ရှော (Command Sgt. Maj. John Crenshaw) က တာဝန်၏ အနှစ်သာရမှာ မည်သူတစ်ဦးတ...

 လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့တစ်ခု၏ တာဝန် နှင့် သစ္စာခံမှု-၃ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့အား လူ့အဖွဲ့အစည်းက နေရာပေးလက်ခံထားခြင်းမှာ ၁- မိမိတို့လူ့အဖွဲ့အစည်းကို အန္တရာယ်ပေးလာမည့် ရန်သူများမှ ကာကွယ်ရန်အတွက်ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ ကာကွယ်ရန်အတွက် လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်ရပ် ၎င်း၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့အား  ၂- တရားဝင်ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်ခွင့်ကို ပေးထားသည်။ ထိုသို့ တရားဝင်ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်ခွင့်မှာ ၃- မိမိတို့ လူ့အဖွဲ့အစည်းကို အန္တရာယ်ပေးလာမည့် ရန်သူများအပေါ်တွင်သာ ပြုမှုပိုင်ခွင့်ဖြစ်သည်။ ၄- အကယ်၍ ထိုလက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့သည် ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်မှုအား ပြည်သူလူထုဘက်ကိုဦးတည် ပြုမှုလာပါက ဘယ်လိုလုပ်မည်နည်းဟူသော စိန်ခေါ်ချက္မှာ အရပ်ဘက် စစ်ဘက် ဆက်ဆံရေးနယ်ပါယ်တွင် အမြဲတန်းရှိနေသည်။ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့သည် ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်မှုအား ပြည်သူလူထုဘက်ကိုသာ ပြုမှုလာပါက ဘယ်လိုလုပ်မည်နည်း ဆိုသည့်အချက်ကို ဖြေရှင်းရန်အတွက်ပင် လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့တစ်ခု၏ တာဝန်နှင့် သစ္စာခံမှုက အရေးကြီးလာသည်။ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့တစ်ခုတွင် တာဝန်နှင့် သစ္စာခံမှုအပေါ် မည်သို့ အဓိပ္ပါယ္ဖွင့္ဆို၍ မည်သို့ လက်တွေ့တွင် ကျင့်သုံးသနည်းဆိုသည့် အချက်က အဖြေပေးပါသည်။ မည်သို့ အဓိပ္ပါယ်ဖွင့္ဆိ...

 လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့တစ်ခု၏ တာဝန် နှင့် သစ္စာခံမှု-၂ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့တစ်ခုသည် လူ့အသိုက်အဝန်းတစ်ခုအား အန္တရာယ်ပေးလာသည့်အရာများကို ကာကွယ်ရန်အတွက် ထိုလူ့အသိုက်အဝန်းက တရားဝင်အကြမ်းဖက်ကြမ်းကြုတ်ခွင့် ကိုပေးအပ်ခံထားရသူများဖြစ်သည်။သို့ဖြစ်၍ "လူထုအပေါ်တွင် ကြမ်းကြုတ်ရက်စက္မှု မပြုရန် မည်သို့ ပြုလုပ်ကြမည်နည်း" ဟူသော အချက်သည် လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့တစ်ခုအား မည်သို့တည်ဆောက်လည်ပတ်စေမည်နည်း ဟူသော အချက်ကိုစဉ်းစားသောအခါ အမြဲတန်းထည့်သွင်း လာရခြင်းဖြစ်သည်။ အမေရိကန် စစ်တပ် "တပ်ရင်းအကြပ်ကြီးချုပ် ဂျွန် ခရင်ရှော (Command Sgt. Maj. John Crenshaw)၊ ဒုတိယတပ်ရင်း၊ (2nd Battalion)၊ တတိယ အထူးတပ်ဖွဲ့အုပ်စု (လေထီး) (3rd Special Forces Group (Airborne)) က အခုလိုဆိုခ့ဲသည္။ ၎င်းက လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဝင် တစ်ယောက်အတွက် LOYALTY (သစ္စာခံမှု)၊ DUTY (တာဝန်)၊ RESPECT (ရိုသေ လေးစားမှု)၊SELFLESS SERVICE (အတ္တကင်းမှု)၊ HONOR (အလေးအမြတ်ထားမှု)၊ INTEGRITY (အရည်အချင်းပြည့်ဝမှု)၊ PERSONAL COURAGE (ပုဂ္ဂလိက ရဲစွမ်းသတ္တိ) များအပေါ် သဘောအပြည့်အဝ ပေါက်ရန်လိုသည်ဟု ဆိုသည်။  ဂျွန် ခရင်ရှော (John Crenshaw) က လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ ...

 လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့တစ်ခု၏ တာဝန် နှင့် သစ္စာခံမှု-၁ တာဝန်နှင့် သစ္စာခံမှု တူပါသလား ဤမေးခွန်းအား ဖြေရန်အတွက် တာဝန် ဘယ်အရာ၊ သစ္စာခံမှုက ဘယ်အရာ ဆိုသည်ကို ပြန်လည်ဆန်းစစ်ရန်လိုလာသည်။ ဤသို့ ပြန်လည်ဆန်းစစ်ပါက အဘယ်ကြောင့် လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့တစ်ခု ဖြစ်လာရသနည်း ဆိုသော အကြောင်းကရှိနေသည်။ ထိုအကြောင်းကို ပီပြင်စေရန် မေးခွန်းထုတ်ပြပါက "လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုတွင် အဘယ်ကြောင့် လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့ လိုအပ်နေရသနည်း" ဆိုသော အချက်ကထွက်လာပါသည်။  "လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုတွင် အဘယ်ကြောင့် လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့ လိုအပ်နေရသနည်း"  ဤအချက်ကို မဆန်းစစ်ဘဲ " တာဝန်နှင့် သစ္စာခံမှု တူပါသလား"၊ တာဝန် ဘယ်အရာဖြစ်သနည်း။ သစ္စာခံမှုက ဘယ်အရာ ဖြစ်သနည်း ဆိုသော မေးခွန်းများကို တိုက်ရိုက်ဖြေဆိုနိုင်မည်မဟုတ်ပေ။ လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုတွင် လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့တစ်ခု လိုအပ်လာရသည့် အချက္မှာ " ထိုလူ့အဖွဲ့အစည်းအား ဘေးကင်းလုံခြုံမှုအား ကာကွယ်စောင့်ရှောက်နိုင်ရန် အတွက်" လိုအပ်လာရခြင်းဖြစ်သည်။ ဤအချက်သည် တကယ့်စစ်မှန်သော ပရော်ဖက်ရှင်နယ် လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့တစ်ခု၏ အခြေခံ စည်းမျဉ်းလည်းဖြစ်သည်။  လိုအပ်ရသည့် သဘာဝ လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်...